Đề Xuất 12/2022 # Câu Bị Động Trong Tiếng Nhật Và Cấu Trúc Tương Đương Trong Tiếng Việt / 2023 # Top 12 Like | Comforttinhdauthom.com

Đề Xuất 12/2022 # Câu Bị Động Trong Tiếng Nhật Và Cấu Trúc Tương Đương Trong Tiếng Việt / 2023 # Top 12 Like

Cập nhật nội dung chi tiết về Câu Bị Động Trong Tiếng Nhật Và Cấu Trúc Tương Đương Trong Tiếng Việt / 2023 mới nhất trên website Comforttinhdauthom.com. Hy vọng thông tin trong bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu ngoài mong đợi của bạn, chúng tôi sẽ làm việc thường xuyên để cập nhật nội dung mới nhằm giúp bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG KHOA ĐÔNG PHƯƠNG HỌC W X

BÁO CÁO NGHIÊN CỨU KHOA HỌC ĐỀ TÀI:

CÂU BỊ ĐỘNG TRONG TIẾNG NHẬT VÀ CẤU TRÚC TƯƠNG ĐƯƠNG TRONG TIẾNG VIỆT 日本語の受動文とベトナム語における相当の形

SVTH: NGUYỄN THỊ THU THƯƠNG GVHD: Th.S Nguyễn Trần Hoàng Quyên

BIÊN HÒA, THÁNG 12 NĂM 2010

LỜI CẢM ƠN Để hình thành đề tài nghiên cứu này ngoài sự nỗ lực của bản thân, em còn nhận được giúp đỡ nhiệt tình từ gia đình, quý thầy cô, bạn bè đã tạo điều kiện cho em trong suốt quá trình thực hiện đề tài nghiên cứu này. Với lòng biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn đến: –

Ban giám hiệu trường Đại học Lạc Hồng, khoa Đông Phương học đã tạo mọi điều kiện tốt nhất để em được học tập, rèn luyện và nghiên cứu trong suốt bốn năm học qua

Quý thầy Cô khoa Đông Phương học nhất là các Thầy Cô ngành Nhật Bản học đã tận tình truyền đạt những kiến thức và những kinh nghiệm quý báu cho em trong suốt quá trình học tập tại trường

Đặc biệt em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Cô – Ths. Nguyễn Trần Hoàng Quyên. Cô đã hướng dẫn, chỉ bảo tận tình và giúp đỡ em rất nhiều trong việc hoàn thành đề tài nghiên cứu này. Cùng với quý Thầy Cô giáo phản biện đã cho em nhiều ý kiến quý báu giúp em hiểu rõ những điểm hạn chế trong đề tài nghiên cứu của mình để có thể hoàn thiện được đề tài tốt hơn.

Cuối cùng em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới sự quan tâm, động viên, cũng như sự hỗ trợ tận tình từ gia đình, bạn bè và người thân đã giúp em hoàn thành tốt việc học cũng như hoàn thành tốt đề tài nghiên cứu này.

Em xin chân thành cảm ơn! Biên Hoà, ngày 01 tháng 12 năm 2010 Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thị Thu Thương

MỤC LỤC PHẦN MỞ ĐẦU……………………………………………………………………………………………………… 1 1. Lý do chọn đề tài …………………………………………………………………………………………….. 1 2. Lịch sử nghiên cứu đề tài………………………………………………………………………………….. 2 3. Phương pháp nghiên cứu ………………………………………………………………………………….. 4 4. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài ………………………………………………………………………………. 5 5. Những dự kiến nghiên cứu tiếp tục về đề tài ……………………………………………………….. 5 6. Cấu trúc của đề tài …………………………………………………………………………………………… 6 PHẦN NỘI DUNG………………………………………………………………………………………………….. 7 CHƯƠNG I: CÂU BỊ ĐỘNG TRONG TIẾNG NHẬT – TIẾNG VIỆT …………………….. 8 1.1

Đặc trưng cơ bản của câu bị động trong tiếng Nhật ………………………………….. 10

1.1.1 Khái quát về tiếng Nhật…………………………………………………………………….. 10 1.1.2 Câu bị động trong tiếng Nhật …………………………………………………………….. 10 1.1.2.1 Ý nghĩa …………………………………………………………………………………… 10 1.1.2.2 Hình thức cấu tạo và trường hợp sử dụng………………………………………. 11 1.2

Đặc trưng cơ bản của câu bị động trong tiếng Việt …………………………………… 15

1.2.1 Khái quát tiếng Việt………………………………………………………………………… 15 1.2.2 Các quan niệm khác nhau về câu bị động trong tiếng Việt …………………… 16 12.2.1 Quan niệm cho rằng tiếng Việt không có câu bị động……………………… 16 1.2.2.2 Quan niệm cho rằng tiếng Việt có câu bị động………………………………. 17 1.2.3 Câu bị động trong tiếng Việt ……………………………………………………………. 18 1.2.3.1 Cấu trúc cú pháp chung của câu bị động ………………………………………. 18 1.2.3.2 Tiêu chí nhận diện và phân biệt câu bị động với câu chủ động………… 19 1.2.3.3 Phân biệt trợ động từ bị động với động từ thực và động từ hình thái.. 19 CHƯƠNG II: SỰ TƯƠNG ĐỒNG VÀ KHÁC BIỆT TRONG CÁCH NÓI BỊ ĐỘNG GIỮA TIẾNG NHẬT VÀ TIẾNG VIỆT………………………………………………………………… 24 1. Tiêu chuẩn nhận định câu bị động trong tiếng Việt và tiếng Nhật ………………………… 26 2. Sự tương đồng và khác biệt trong cách nói bị động của tiếng Nhật và tiếng Việt …… 27 2.1 Trên phương diện hình thái………………………………………………………………………. 28 2.2 Trên phương diện ý nghĩa………………………………………………………………………… 28

2.3 Trên phương diện cấu trúc cú pháp …………………………………………………………… 30 2.3.1 Câu bị động trực tiếp ………………………………………………………………………. 31 2.3.2 Câu bị động gián tiếp ………………………………………………………………………. 33 3. Khái quát những nhân tố làm cho ngôn ngữ biến đổi, phát triển và có sự khác biệt… 34 CHƯƠNG III: THỰC TRẠNG SỬ DỤNG CÂU BỊ ĐỘNG TRONG GIAO TIẾP CỦA NGƯỜI VIỆT HỌC TIẾNG NHẬT VÀ MỘT SỐ ĐỀ XUẤT VỀ PHƯƠNG PHÁP DẠY-HỌC CÂU BỊ ĐỘNG TRONG TIẾNG NHẬT VÀ TIẾNG VIỆT ……….. 37 3.1 Về cấu trúc ngữ pháp ………………………………………………………………………………. 40 Câu 1 ………………………………………………………………………………………………………….. 40 Câu 2 ………………………………………………………………………………………………………….. 43 Câu 3 ………………………………………………………………………………………………………….. 47 Câu 4 ………………………………………………………………………………………………………….. 49 Câu 5 ………………………………………………………………………………………………………….. 51 Câu 6 ………………………………………………………………………………………………………….. 54 3.2 Cách học của sinh viên ……………………………………………………………………………. 55 Câu 7 ………………………………………………………………………………………………………….. 55 Câu 8 ………………………………………………………………………………………………………….. 57 3.3 Giáo trình ………………………………………………………………………………………………. 59 Câu 9 ………………………………………………………………………………………………………….. 59 3.4 Cách dạy của giáo viên ……………………………………………………………………………. 63 Câu 10 ………………………………………………………………………………………………………… 63 PHẦN KẾT LUẬN ……………………………………………………………………………………………….. 68 TÀI LIỆU THAM KHẢO……………………………………………………………………………………… 70 PHỤ LỤC……………………………………………………………………………………………………………… 73

-1-

PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Việt Nam và Nhật Bản là hai nước châu Á có mối quan hệ lâu đời trong lịch sử. Từ thế kỷ thứ mười sáu đến thế kỷ mười bảy, nhiều người Nhật đã sang sinh sống, buôn bán với Việt Nam và để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp như phố người Nhật ở Hội An, phố Hiến… Ngày nay, Nhật Bản trở thành quốc gia có nền khoa học kỹ thuật tiên tiến bậc nhất thế giới chính là nhờ sự lãnh đạo tài tình của chính phủ Nhật và sự phấn đấu không ngừng vươn lên của người dân Nhật Bản. Thành quả mà họ đã đạt được là những kỳ tích về kinh tế, về văn hóa cũng như giáo dục. Những bài học và những kinh nghiệm quý báu này của Nhật Bản rất hữu ích đối với nhiều nước đang phát triển trong đó có Việt Nam. Để có thể học tập và tiếp thu được các công nghệ cũng như những kinh nghiệm quý báu đó của Nhật Bản, Việt Nam cần phải đào tạo nguồn nhân lực nói chung và nguồn nhân lực tiếng Nhật nói riêng để đáp ứng nhu cầu công việc ngày càng nhiều giữa hai nước. Ở châu Á, xét về văn hóa cũng như phong tục tập quán thì Việt Nam và Nhật Bản có rất nhiều nét tương đồng: Về mặt nhân chủng học, hai dân tộc lại càng gần gũi nhau, theo kết quả điều tra về vết chàm ở chỗ sương sống cụt của trẻ em mới sinh ra thì chỉ có ở dân tộc Việt Nam, Nhật Bản và Mông Cổ, các dân tộc khác không có. Về mặt ngôn ngữ thì tiếng Nhật và tiếng Việt cũng có nhiều điểm giống nhau. Đó là vì tiếng Nhật và tiếng Việt đều có nguồn gốc chung là tiếng Hán. Trong tiếng Nhật có cách đọc chữ Hán theo “ON” và theo “KUN” còn trong tiếng Việt cũng có cách đọc tương tự đó là âm “Hán Việt” và “Thuần Việt”. Hơn nữa còn có một số từ phát âm rất giống nhau ví dụ như: “Kokka – Quốc gia”; “Iken – Ý kiến”; “Kokki – Quốc kỳ”… Vì vậy có thể nói giữa hai dân tộc đã có duyên với nhau từ ngàn xưa nên người Việt Nam rất thích đất nước và con người Nhật Bản. Nhiều người cho rằng “Tiếng Nhật là một trong mười ngôn ngữ khó nhất thế giới”. Vì hệ thống chữ viết của tiếng Nhật rất phức tạp có 4 kiểu chữ viết: Hiragana,

-2-

Kanji, Katakana, Romaji. Từ trong tiếng Nhật mặc dù có một âm đọc nhưng lại mang nhiều ngữ nghĩa khác nhau. Tuy nhiên, việc học ngoại ngữ nói chung và việc học tiếng Nhật nói riêng thì việc hiểu những đặc trưng về ngữ âm, từ vựng, chữ viết,… là rất quan trọng.Trong đó một đặc trưng quan trọng mà người học không thể bỏ qua đó là đặc trưng về ngữ pháp. Thực tế cho thấy, vấn đề “câu bị động” đối với người Việt học tiếng Nhật là một vấn đề khó và phức tạp nên khi sử dụng tiếng Nhật để giao tiếp thì cách nói của câu bị động rất ít và hầu như không được sử dụng. Thông qua đề tài “Câu bị động trong tiếng Nhật và cấu trúc tương đương trong tiếng Việt” người viết muốn nghiên cứu về vấn đề câu bị động trong giao tiếp của người Nhật và người Việt nhằm bổ xung và trang bị thêm một cách hệ thống, cụ thể những kiến thức về câu bị động trong cấu trúc ngữ pháp của hai ngôn ngữ. Và đây cũng đây cũng là dịp để người viết hiểu rõ thêm những đặc trưng về văn hóa, về tính cách con người của hai dân tộc được ẩn chứa đằng sau ngôn ngữ. Ngoài ra người viết cũng mong muốn nghiên cứu này có thể giúp ích cho những người học tiếng Nhật có thể hạn chế được sự nhầm lẫn trong cách sử dụng và có thể sử dụng một cách thành thạo cách nói bị động trong quá trình giao tiếp.

-3-

-4-

tránh những nhầm lẫn thường gặp. Đồng thời bổ xung những kiến thức về dạng câu bị động cho người Việt. Công trình nghiên cứu này chắc chắn sẽ không tránh khỏi một số sai sót. Vì vậy người viết mong nhận được ý kiến đóng góp của các học giả, các nhà nghiên cứu đi trước để bài viết này được hoàn chỉnh hơn.

3. Phương pháp nghiên cứu Trong đề tài này với mục đích tìm hiểu “Câu bị động trong tiếng Nhật và cấu trúc tương đương trong tiếng Việt” người viết sử dụng những phương pháp sau đây: – Thu thập dữ liệu: Được thực hiện bằng cách tra cứu bài viết, bài tham khảo bằng tiếng Việt và tiếng Nhật trên mạng, tra cứu các công trình nghiên cứu của các tác giả người Nhật, người Việt tại thư Tổng hợp TP HCM, thư viện Nhật-Việt (VJCCHCM), các nhà sách…. Ngoài ra người viết còn thu thập các tài liệu thông qua nguồn tài liệu sách vở từ giáo viên, những nhà nghiên cứu đi trước. – Thống kê: Dựa vào bước thu thập tài liệu, người viết sẽ lập bảng thống kê, phân tích thực trạng sử dụng câu bị động trong giao tiếp của người Việt học tiếng Nhật và người Nhật học tiếng Việt. Từ đó rút ra những biện pháp khắc phục. –

So sánh: Sau khi tiến hành những phương pháp trên, người viết chuyển sang

-5-

những ý kiến đóng góp của giáo viên, những ý kiến phản hồi từ những sinh viên chuyên ngành Nhật Bản học và những nhà nghiên cứu đi trước để lấy làm tài liệu thực tế cho công trình nghiên cứu. – Khảo sát: Để tìm ra được những sai sót phổ biến và những khó khăn trong việc sử dụng cấu trúc bị động ở những học viên người Việt học tiếng Nhật và ngược lại người Nhật học tiếng Việt. Phương pháp khảo sát được người viết áp dụng khi lập phiếu điều tra ngôn ngữ và tiến hành khảo sát. Đối tượng được chọn để tiến hành phương pháp này là những người Việt học tiếng nhật ở các trường đại học, các trung tâm Nhật ngữ… Và một số người Nhật học tiếng Việt đang sống và làm việc tại các công ty Nhật ở Thành Phố Biên Hòa, người Nhật học nghành Việt Nam học ở đại học Khoa Học Xã Hội Nhân Văn. Với phương pháp này, đề tài có thêm một số cơ sở thực tiễn dể việc so sánh tiếng Việt với tiếng Nhật được chính xác hơn. Ngoài ra, việc đưa những giải thích, phân tích về các lỗi sai khi học viên sử dụng tiếng Việt cũng sẽ có cơ sở vì người học được lưu ý đến những gì mình đã bỏ qua hoặc chưa chú ý đến.

4. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài: Chúng ta vẫn thường nghe câu “ngôn ngữ là phương tiện truyền tải và lưu giữ những di sản văn hóa dân tộc” vì vậy đề tài nghiên cứu về ngôn ngữ – “Câu bị động trong tiếng Nhật và cấu trúc tương đương trong tiếng Việt” sẽ là cơ hội giúp người Việt hiểu thêm về ngôn ngữ Việt. Ngoài ra thông qua đề tài này người Việt và người Nhật một lần nữa nhìn lại những nét văn hóa truyền thống của nước mình trong xu thế thương mại và toàn cầu hóa hiện nay- nơi mà những giá trị văn hóa đang bị lãng quên. Đồng thời, nghiên cứu đề tài này sẽ là nguồn tài liệu cung cấp về cách sử dụng, tình huống giao tiếp và những lỗi dễ nhầm lẫn thường gặp trong cách nói bị động của hai ngôn ngữ nhằm mục đích giúp người học có thể sử dụng thành thạo và có thể tránh được những nhầm lẫn trong khi giao tiếp. 5. Những dự kiến nghiên cứu tiếp tục về đề tài: Trong đề tài nghiên cứu này người viết chỉ dừng lại ở mức độ nghiên cứu về điểm tương đồng và khác biệt trong cách nói bị động của hai ngôn ngữ Nhật – Việt, chính

-6-

vì vậy chắc chắn đề tài còn nhiều vấn đề chưa được làm sáng tỏ. Cũng vì lý do đó mà người viết muốn nghiên cứu thêm về đề tài này nhằm phát triển và mở rộng vấn đề để có cách nhìn khách quan về nội dung đề tài nghiên cứu: – Nét văn hoá được thể hiện thông qua ngôn ngữ – Thực trạng sử dụng cách nói bị động của người Nhật ở Nhật – Thực trạng sử dụng cách nói bị động của người Việt ở Việt Nam – Những cách nói khác cũng thể hiện ý bị động trong hệ thống cấu trúc ngữ pháp tiếng Nhật – Nghiên cứu về tất cả các ý nghĩa của động từ được chia ở dạng “rareru” – Nghiên cứu và so sánh câu bị động trong tiếng Nhật và tiếng Việt vối một số ngôn ngữ khác trên thế giới

6. Cấu trúc của đề tài Chương I: “Câu bị động trong tiếng Nhật và tiếng Việt”. Chương II: “Sự tương đồng và khác biệt trong cách nói bị động giữa tiếng Nhật và tiếng Việt” Chương III: “thực trạng sử dụng câu bị động trong giao tiếp của người Việt học tiếng Nhật và một số đề xuất về phương pháp dạy – học câu bị động trong tiếng Nhật và tiếng Việt”

-7-

PHẦN NỘI DUNG Chương I: “Câu bị động trong tiếng Nhật và tiếng Việt”. Chương II: “Sự tương đồng và khác biệt trong cách nói bị động giữa tiếng Nhật và tiếng Việt” Chương III: “thực trạng sử dụng câu bị động trong giao tiếp của người Việt học tiếng Nhật và một số đề xuất về phương pháp dạy – học câu bị động trong tiếng Nhật và tiếng Việt”

-8-

CHƯƠNG I CÂU BỊ ĐỘNG TRONG TIẾNG NHẬT TIẾNG VIỆT

-9-

Câu bị động là một hiện tượng ngữ pháp điển hình của các ngôn ngữ Ấn – Âu. Xét về chức năng, khái niệm này đề cập trực tiếp đến mối quan hệ ngữ pháp giữa động từ và các thành tố ngữ pháp nòng cốt là chủ ngữ và bổ ngữ, nhưng ngữ pháp truyền thống Châu Âu lại dựa vào phương thức biểu hiện của nó là quy dạng bị động về phạm trù tình thái học của động từ. Tuy nhiên sự khác biệt về hình thức ( hình thái – cú pháp) của câu bị động trong các ngôn ngữ không đi ra ngoài quy luật chung là phản ánh các đặc trưng loại hình của ngôn ngữ đó.Ý nghĩa bị động chủ yếu được biểu hiện bằng hình thái từ vì vậy dạng bị động thường được coi là một phạm trù hình thái học thuần túy. Ở các ngôn ngữ ít tổng hợp tính hơn ( như tiếng Anh), ý nghĩa bị động thường biểu hiện bằng sự kết hợp giữa các hình thái từ với các phương tiện cú pháp như hư từ

(1)

(2)

và trật tự từ

, tương ứng bị động được coi là một phạm trù hình thái – cú pháp. Còn trong

các ngôn ngữ phân tích tính điển hình như Tiếng Việt, ý nghĩa bị động chủ yếu được biểu hiện bằng hư từ và trật tự từ, và có dáng dấp của một phạm trù thuần túy cú pháp.

(1) HƯ TỪ:

Từ không có khả năng độc lập làm thành phần câu, được dùng để biểu thị mối quan hệ ý nghĩa –

cú pháp giữa các thực từ, hoặc bổ sung các ý nghĩa ngữ pháp cho từ

[Diệp Quang Ban(2000) tr 343]

(2) TRẬT TỰ TỪ: Mối quan hệ vị trí của các từ khi tham gia vào cấu trúc cú pháp của câu. Trong nhiều ngôn ngữ,

nhất là các ngôn ngữ đơn lập như tiếng Việt, tiếng Hán, tiếng Thái…, Trật tự từ là phương thức cú pháp quan trọng. Ngoài ra, trật tự từ còn là phương tiện phân đoạn thực tại câu và là phương tiện tu từ học. [Diệp Quang Ban(2000) tr 259]

– 10 –

1.1 Đặc trưng cơ bản của câu bị động trong tiếng Nhật 1.1.1 Khái quát về tiếng Nhật Nhật Bản không phải là một quốc gia đa dân tộc vì vậy lẽ tất nhiên là gần một trăm hai mươi triệu dân nước này đều sử dụng một ngôn ngữ duy nhất là tiếng Nhật. Tuy vậy ở Nhật Bản lại tồn tại một hệ thống phương ngữ đa dạng của các vùng khác nhau. Có hai tuyến phương ngữ chính là phương ngữ Kanto(Tokyo và các vùng lân cận) và phương ngữ Kansai (Osaka). Hiện nay, người Nhật sử dụng bốn loại chữ viết: Hiragana, chữ Kanji (chữ Hán) được du nhập từ Trung Quốc từ thế kỉ III đến thế kỉ IV, Katakana (chữ ngoại lai) được người Nhật sáng tạo vào thế kỉ VIII đến thế kỉ IX, và Romaji (chữ Latinh) được các nhà truyền giáo người Bồ Đào Nha-Tây Ban Nha truyền vào thế kỉ XVI đến thế kỉ XVII. Trong tiếng Nhật, âm tiết giữ vị trí vô cùng quan trọng. Nó vừa là một đơn vị ngữ âm nhỏ nhất vừa là một đơn vị phát âm cơ bản và hầu hết không mang nghĩa. Tiếng Nhật có năm nguyên âm: /a, i, u, e, o/ và mười hai phụ âm: /b, c, d, g, h, l, m, p, r, s, t, z/ một số lượng khá ít so với các ngôn ngữ khác. Ngoài ra còn hai âm đọc đặc biệt là âm mũi: /n/ và âm ngắt: /q/.[21] Trật tự từ trong tiếng Nhật hoàn toàn đảo lộn so với các ngôn ngữ khác như tiếng Việt, tiếng Anh, tiếng Nga… Hầu hết ý nghĩa ngữ pháp đều thể hiện bằng trợ từ chứ không phải trật tự từ trong câu. Động từ và tính từ trong tiếng Nhật có sự biến đổi về mặt hình thức bằng cách ghép thêm tiếp vĩ ngữ để tạo thành thể, trạng thái… Nhưng không biểu hiện ngôi số.

1.1.2 Câu bị động trong tiếng Nhật 1.1.2.1 Ý nghĩa Bị động là cách nói dùng để diễn tả một sự vật, sự việc hay một người nào đó tiếp nhận, hoặc chịu sự tác động từ một người hay một sự vật nào đó bên ngoài. Ngoài ra cách nói bị động còn được sử dụng khi người nói muốn nhấn mạnh tình cảm, sự quan tâm của mình về đối tượng chịu sự tác động hơn là về chủ thể của động tác. [10]

– 11 –

Ví dụ: (1) 弟は先生に叱られました。Em tôi bị thầy mắng (2) 先生は弟を叱りました。Thầy mắng em tôi Nếu so sánh hai ví dụ trên ta nhận ra một điều rằng: ở ví dụ (1) không chỉ đơn thuần diễn tả sự việc em của người nói bị thầy mắng mà bằng cách nói bị động này thì tâm trạng, sự cảm thông của người nói đối với sự việc của người em cũng được thể hiện. Còn ở ví dụ (2) thì nó chỉ đơn giản là kể lại sự việc Thầy giáo(chủ thể của hành động) mắng người em. Người Nhật cho rằng trong mối quan hệ gia đình, bạn bè thân thuộc thì việc thể hiện tình cảm của mình với những người thân đó là điều đương nhiên nên cách nói bị động được coi là cách nói tự nhiên và thường được sử dụng trong quá trình giao tiếp của họ. [15] 1.1.2.2 Hình thức cấu tạo và trường hợp sử dụng a) Câu bị động cơ bản Câu bị động cơ bản là câu bị động dùng để trình bày ý nghĩa: nhận lãnh hành động nào đó từ người khác. Được trình bày với chủ ngữ là người nhận hành động mà không phải là người làm hành động đó. Ví dụ: 子供のとき、母が忙しかったので、私は祖母に育てられました。 Khi tôi còn nhỏ vì mẹ tôi rất bận nên tôi được bà tôi nuôi. タンさんにパーテイーヘ招待されました。楽しみです。

Tôi đã được chị Thanh mời đến buổi tiệc. Tôi rất vui.

CÁCH CHIA ĐỘNG TỪ Ở DẠNG BỊ ĐỘNG NHÓM I: Những động từ thuộc nhóm một ta chuyển từ hàng う(u) sang hàng あ(a) rồi kết hợp với れる(reru) hàng う(u) Ví dụ: かく(Kaku) まつ(Matsu)

hàng あ(a) + れる(Rareru) かかれる(kakareru) またれる(matareru)

– 12 –

NHÓM II: Những động từ thuộc nhóm hai ta chỉ cân bỏ âm る(ru) ở cuối động từ (thể tự điển), sau đó kết hợp với られる(rareru) いる (Iru) える (eru)

Ví dụ: たべる(taberu) ねる(Neru)

+ られる(rareru) BỊ…./ ĐƯỢC…

たべられる(taberareru) ねられる(nerareru)

NHÓM III: Những động từ thuộc nhóm ba vì chỉ có hai động từ nên chúng ta buộc phải học thuộc lòng cách chia sau: くる(kuru)

こられる(korareru)

する(suru)

される(sareru)

BỊ…./ ĐƯỢC…

Ngoài ra còn một số động từ ngoại lệ cũng được chia giống như những động từ ở nhóm một là chuyển từ hàng う(u) sang hàng あ(a) rồi kết hợp với れる(reru) LƯU Ý: Câu bị động có sử dụng động từ ở hình thức bị động thì cần thiết phải có cả hai: người làm hành động và người lãnh nhận hành động. Ví dụ: 母は私を起こしました。(Mẹ tôi đã đánh thức tôi dậy)

私は母に起こされました。(Tôi đã bị mẹ đánh thức dậy) Người nhận hành động

が/は(ga/ha)

Người làm hành động

に(ni)

Động từ bị động

– 13 –

Trong trường hợp người làm hành động không phải là 1 người mà là một đoàn thể, một tổ chức công ty, trường học thì thông thường người ta sử dụng trợ từ から (kara) mà không sử dụng trợ từ に(ni) Ví dụ: 私は借りた本を早く返すようにと図書館から注意されました。 (Tôi đã bị thư viện nhắc nhở rằng hãy cố gắng trả sách sớm) Trong trường hợp người làm hành động là danh xưng ngôi thứ nhất thì không sử dụng cách nói của câu bị động. Ví dụ: 弟は私に起こされました。 [sai] 私は弟を起こしました。

[Đúng]

Người làm は/が (ha/ga) hànhNgười vi

に (ni)

Động từ bị động

Ví dụ: 私は誰かに足を踏まれました。(Tôi bị ai đó dẫm vào chân) Trong trường hợp bản thân mình không nhận hành vi đó một cách trực tiếp mà tùy vào việc của người khác mà mình cảm thấy phiền hà về việc đó thì trường

– 14 –

hợp này chủ ngữ là người chịu sự phiền hà và động từ ở dạng tự động từ hay tha động từ đều được. [22] Ví dụ: かわいがっていた猫に死なれて、とても寂しかったです。 (Vì tôi bị chết con mèo dễ thương nên tôi rất buồn)

会議の間に隣の人にタバコを吸われて、気分が悪くなりました。 (Trong lúc họp, tôi đã bị người ngồi cạnh hút thuốc nên tôi cảm thấy rất khó chịu) c) Câu bị động trung lập Câu bị động trung lập là cách nói được sử dụng khi nói về một sự việc được công bố một cách công khai, một sự thật mang tính xã hội, hay trình bày sự việc một cách khách quan không mang tính tình cảm. Vì người thể hiện hành vi không phải là người được quyết định trước nên trong trường hợp này người thực hiện hành vi không được thể hiện. [14] Ví dụ: 試験は3月15日に行われます。合格者の名前は新聞に発表されます。 (Kỳ thi sẽ được tổ chức vào ngày 15 tháng 3. Danh sách người đậu sẽ được công bố trên báo) d) Câu bị động sai khiến Câu bị động sai khiến là cách nói được sử dụng khi nói về mệnh lệnh của người khác mà không còn cách nào khác là phải thực hiện hành động đó. Chủ ngữ trong câu là người cảm thấy bị bắt buộc vì phải làm hành động đó. Ví dụ: 私は社長に叱られました。 (Tôi bị giám đốc la)

CÁCH CHIA ĐỘNG TỪ Ở DẠNG BỊ ĐỘNG SAI KHIẾN NHÓM I: Những động từ thuộc nhóm một ta chuyển từ hàng う(u) sang hàng あ(a) rồi kết hợp với せられる(serareru) hàng う(u)

hàng あ(a) + せられる(serareru)

Ví dụ: かく(Kaku)

かかせられる(kakaserareru)

まつ(Matsu)

またせられる(mataserareru)

– 15 –

NHÓM II: Những động từ thuộc nhóm hai ta chì cân bỏ âm る (ru) ở cuối động từ (thể tự điển ), sau đó kết hợp với させられる(saserareru)

いる (iru) える (eru)

Ví dụ: たべる(taberu) ねる(Neru)

+ させられる(saserareru) BỊ BẮT….

たべさせられる(tabesaserareru) ねさせられる(nesaserareru)

NHÓM III: Những động từ thuộc nhóm ba vì chỉ có hai động từ nên chúng ta buộc phải học thuộc lòng cách chia sau: くる(kuru)

こさせられる(kosaserareru)

する(suru)

させられる(saserareru)

Ngoài ra còn một số động từ ngoại lệ cũng được chia giống như những động từ ở nhóm một là chuyển từ hàng う(u) sang hàng あ(a) rồi kết hợp với される(sareru) hàng う(u)

hàng あ(a) +さ れる(sereru)

BỊ BẮT…, ĐƯỢC CHO…

1.2 Đặc trưng cơ bản của câu bị động trong tiếng Việt 1.2.1 Khái quát tiếng Việt Tiếng việt là ngôn ngữ của người Việt và là ngôn ngữ chính thức tại Việt Nam. Tiếng Việt còn là ngôn ngữ thứ hai của các dân tộc thiểu số tại Việt Nam. Mặc dù tiếng Việt có một số từ vựng được vay mượn từ tiếng Hán và trước đây dùng chữ Hán để viết, sau đó được cải biên thành chữ Nôm. Tiếng Việt được coi là một trong

– 16 –

các ngôn ngữ thuộc hệ ngôn ngữ Nam Á có số người nói nhiều nhất. Ngày nay tiếng Việt dùng bản chữ cái Latinh gọi là chữ quốc Ngữ cùng các dấu thanh để viết. Tiếng Việt là ngôn ngữ dùng trong sinh hoạt giao tiếp của dân thường từ khi lập quốc. Có sáu âm sắc chính là: không sắc, sắc, huyền, hỏi, ngã, nặng. Bắt đầu từ khi Trung Quốc có ảnh hưởng tới Việt Nam, tiếng Việt có rất nhiều âm mà tiếng Trung Hoa không có. Trong quá trình phát triển đã du nhập thêm những từ ngữ Hán cổ như đầu, gan, ghế ,ông, bà,.., từ đó hình thành nên hệ thống Hán Việt trong tiếng Việt. Người Việt có cách đọc các chữ Hán theo âm hiện có của tiếng Việt tương tự như người Nhật bản áp dung kanji đối với chữ Hán và Katakana với các tiếng nước ngoài khác. Nói chung tỉ lệ vay mượn tiếng Hán trong tiếng Việt rất lớn nhưng đại đa số những từ đó đều được Việt hóa cho phù hợp với nhận thức của nguời Việt. Do vậy tiếng Việt vừa giữ được bản sắc riêng cuả mình trước ảnh hưởng của văn hóa Hán, vừa tiếp thu hết được những thành tựu ngôn ngữ trong tiếng Hán để tự cải biến mình. [4]

1.2.2 Các quan niệm khác nhau về câu bị động trong tiếng Việt Từ trước đến nay vấn đề câu bị động trong Tiếng Việt là một vấn đề gây nhiều sự tranh cãi và có nhiều ý kiến nhất trong giới Việt ngữ học. Ta có thể quy các ý kiến khác nhau này về hai quan niệm: phủ nhận và thừa nhận sự có mặt của câu bị động trong Tiếng Việt.

Công Thức Và Cấu Trúc Câu Bị Động Trong Tiếng Anh (Passive Voice) / 2023

I- PHÂN BIỆT CÂU CHỦ ĐỘNG VÀ CÂU BỊ ĐỘNG

1. Câu chủ động:

Câu chủ động là câu được sử dụng khi bản thân chủ thể được nhắc đến tự thực hiện hành động

Ta thấy chủ thể được nhắc đến trong câu này là “Mary” và bản thân chủ thể này có thể tự thực hiện việc “làm bài tập về nhà”. Vây nên ta sử dụng câu chủ động.

* Dạng thức thông thường của câu chủ động:

Trong đó: S(subject): Chủ ngữ

V (verb): động từ

O (object): tân ngữ

– Động từ trong câu sẽ chia theo thì.

S V O

Ta thấy chủ thể “bố mẹ tôi” hoàn toàn có thể tự thực hiện việc “chuẩn bị rất nhiều bánh ngon”. Động từ “prepare” chia theo thì hiện tại tiếp diễn.

2. Câu bị động:

* Cách sử dụng:

– Câu bị động được sử dụng khi bản thân chủ thể không tự thực hiện được hành động.

Ta thấy chủ thể là “tiền của tôi” không thể tự “trộm” được mà bị một ai đó “trộm” nên câu này ta cần sử dụng câu bị động.

* Dạng thức của câu bị động.

Trong đó: be: động từ “to be”

VpII: Động từ phân từ hai

Động từ “to be” sẽ chia theo thì và chia theo chủ ngữ.

Ta thấy “bữa ăn” không thể tự thực hiện việc “nấu” nên ta cần sử dụng câu bị động. Động từ “to be” chia thì hiện tại hoàn thành với chủ ngữ là ngôi thứ 3 số ít nên có dạng là “has been + cooked (động từ phân từ hai).

1. Cấu trúc biến đổi từ câu chủ động sang câu bị động

Chủ động: S + V + O

Bị động: S + be + VpII + (by + O)

– TÂN NGỮ (O) trong câu chủ động làm CHỦ NGỮ trong câu bị động.

– ĐỘNG TỪ (V) trong câu chủ động sẽ chuyển thành “be + VpII”. Trong đó “be” chia theo thì và chia theo chủ ngữ.

– CHỦ NGỮ (S) trong câu chủ động sẽ biến đổi thành tân ngữ và có giới từ “by” đằng trước (by + O).

S V O

2. Cấu trúc câu bị động với các thì trong tiếng anh

Các Cấu Trúc Câu Bị Động Đặc Biệt Trong Tiếng Anh (Phần 2) / 2023

Cách 1: Nếu tân ngữ sau to – V trong câu chủ động cũng chính là chủ ngữ trong câu bị động à dùng mẫu A Ví dụ:

Chủ động: I want you to teach me.

Bị động: I want to be taught by you.

Cách 2: Nếu tân ngữ sau to – V trong câu chủ động khác với chủ ngữ trong câu bị động à dùng mẫu B Ví dụ:

Chủ động: I want him to repair my car.

Bị động: I want my car to be repaired by him.

Cách 3: Có thể dùng Somebody trong câu chủ động làm Chủ ngữ của câu bị động là dùng mẫu C Ví dụ: Chủ động: People don’t expect the police to find out the stolen car. Bị động: The police aren’t expected to find out the stolen car.

2. Cấu trúc câu chủ động S + V1 + V-ing + O +… thành câu bị động S + V + (that) + O + should be + PP.2 +…

Ví dụ: Chủ động: She suggests drinking beer at the party. Bị động: She suggests that beer should be drunk at the party.

3. Mẫu câu chủ động S + V1 + Sb + V-ing + O… thành câu bị động S + V + being + P.P2 +…

Ví dụ: Chủ động: She remember people taking her to the zoo. Bị động: She remember being taken to the zoo.

4. Chuyển câu chủ động dùng Bare-Infinitive (Động từ nguyên thể không có To) sau các V chỉ giác quan thành câu bị động:

Ví dụ: Chủ động: I sometimes see him go out. Bị động: He is sometimes seen to go out.

5. Bị động với những động từ có 2 tân ngữ

Một số đông từ được theo sau nó bởi hai tân ngữ như: give (đưa), lend (cho mượn), send (gửi), show (chỉ), buy (mua), make (làm), get (cho), … thì ta sẽ có 2 câu bị động. Ví dụ 1: I gave him an apple. (Tôi đã cho anh ấy một quả táo.) O1 O2 ➤ An apple was given to him.(Một quả táo đã được trao cho anh ta.) ➤ He was given an apple by me.(Anh ta đã được tôi trao cho một quả táo)Ví dụ 2: He sends his relative a letter. ➤ His relative a letter. ➤ A letter to his relative (by him)

6. Thể bị động của các động từ tường thuật

Các động từ tường thuật gồm: assume, believe, claim, consider, expect, feel, find, know, report, say, … S: chủ ngữ; S’: Chủ ngữ bị động O: Tân ngữ; O’: Tân ngữ bị động

8. Câu chủ động là câu nhờ vả

9. Câu chủ động là câu hỏi

– Thể bị động của câu hỏi Yes/No

10. Câu chủ động là câu mệnh lệnh

Từ khóa

Ngữ Pháp Tiếng Anh: Câu Bị Động Trong Tiếng Anh / 2023

Câu bị động là thể câu thường được dùng trong tiếng Anh.

ĐIỀU KIỆN ĐỐI VỚI CÂU CHỦ ĐỘNG ĐỂ CÓ THỂ BIẾN ĐỔI THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG

– V trong câu chủ động phải là Transitive Verb (Ngoại động từ: đòi hỏi có tân ngữ theo sau)

– Các tân ngữ (trực tiếp, gián tiếp) phải được nêu rõ ràng

QUY TẮC

Khi biến đổi 1 câu từ chủ động sang bị động trong tiếng Anh ta làm theo các bước sau:

– Xác định S, V, O và thì của V trong câu chủ động.

– Lấy O trong câu chủ động làm S của câu bị động.

– Lấy S trong câu chủ động làm O và đặt sau by trong câu bị động.

– Biến đổi động từ chính trong câu chủ động thành V3/ED (Past Participle) trong câu bị động.

– Thêm Tobe vào trước V3/ED trong câu bị động (Tobe phải chia theo thì của động từ chính trong câu chủ động và chia theo số ít hay số nhiều của tùy thuộc vào chủ từ trong câu bị động).

CHÚ Ý: 

– Các nội động từ (động từ không yêu cầu 1 tân ngữ nào) không được dùng ở bị động.

e.g.: The sun rises in the East.   – Đặc biệt khi chủ ngữ chịu trách nhiệm chính của hành động cũng không được chuyển thành câu bị động.

e.g.: The US takes charge. (Nước Mỹ nhận lãnh trách nhiệm).   – Nếu là người hoặc vật trực tiếp gây ra hành động thì dùng by nhưng nếu là vật gián tiếp gây ra hành động thì dùng with.

e.g.: The bird was shot with the gun 

nhưng The bird was shot by the hunter.   – Trong một số trường hợp to be/to get + V3/ V-ed hoàn toàn không mang nghĩa bị động mà mang 2 nghĩa:

+ Chỉ trạng thái, tình huống mà chủ ngữ đang gặp phải.

e.g.: Could you please check my mailbox while I am gone.                  He got lost in the maze of the town yesterday.   + Chỉ việc chủ ngữ tự làm lấy.

e.g.:  - The little boy gets dressed very quickly.                 A: Could I give you a hand with these tires.                 B: No thanks, I will be done when I finish tightening these bolts.

– Động từ trong câu chủ động có giới từ đi kèm

+ Chúng ta không thể tách giới từ khỏi động từ mà nó đi cùng. Ta đặt giới từ đó ngay sau động từ trong câu bị động.

E.g.: – Someone broke into our house. → Our house was broken into.

– The boys usually picks her up. →  She is usually picked up by the boys.

I. Các công thức bị động cụ thể của các thì:

1. Đối với Hiện tại đơn: S +am/is/are + V3/ED

E.G.: English is spoken here.

2. Đối với Hiện tại tiếp diễn: S + am/is/are being + V3/ED

E.G.: The house is being painted.

3. Đối với Hiện tại Hoàn thành: S +have/has been + V3/ED

E.G.: The jacket hasn’t been worn for years.

4. Đối với Quá khứ đơn: S + was/were +V3/ED

E.G.: This room was cleaned yesterday.

5. Đối với Quá khứ tiếp diễn: S + was/were being+V3/ED

E.G.: The cake was being baked by my sister.

6. Đối với Quá khứ hoàn thành: S +had been + V3/ED

E.G.: All the documents had been destroyed when we arrived.

7. Đối với Tương lai đơn: S + will be+V3/ED

E.G.: You will be told when the time comes.

8. Đối với Tương lai tiếp diễn: S +will be being + V3/ED

E.G.: Talks will be being held at this time in this year.

9. Đối với Tương lai gần: S +am/is/are going to be + V3/ED.

E.G.: She is going to be bought a gift.

Chú ý: Đôi khi “get” có thể được dùng thay thế cho “be” để diễn tả những sự việc gây bất ngờ hoặc khó chịu.

2.1. Cấu trúc 1: S + modal Verb + Verb infinitive (V-inf) 

Dùng để chỉ hành động xảy ra trong hiện tại hoặc tương lai.

2.2. Cấu trúc 2: S + modal Verb + have +V3/ED

Dùng để chỉ những hành động cần phảilàm trong quá khứ hoặc đáng lẽ phải xảy ra nhưng không làm. Hoặc những hành động đoán biết chắc hẳn phải xảy ra trong quá khứ.

III. Chuyển câu chủ động có to-V sang bị động.

3.1. tân ngữ sau to-V trong câu chủ động là chủ ngữ trong câu bị động

S + V + to be + V3/ V-ed + (by Sb)

Ex: I want you to teach me    

3.2. tân ngữ sau to-V trong câu chủ động khác với chủ ngữ trong câu bị động

    S + V + O + to be + V3/ V-ed + (by Sb)

Ex: I want him to repair my car   

3.3. Sb trong câu chủ động có thể làm Chủ ngữ của câu bị động

Sb + be + V3/ V-ed + to-V + O

Ex: People don’t expect the police to find out the stolen car.

IV. Bị động của suggest/recommend + V-ing

Chủ động: S + recommend / suggest + Ving + O

Ex: - He recommends building a house.

V. Bị động của các động từ đặc biệt.

Các động từ: suggest, require, request, order, demand, insist (on), recommend.

Chủ động: S + suggest/ recommend/ order/ require… + that + clause (S + V-bare + O)

E.g.: She ordered that we do our homework immediately.

Trong ví dụ trên, ở câu chủ động, động từ “ordered” ở thì quá khứ nên khi chuyển sang bị động thì “be” là “was”

VI. Bị động của động từ theo sau là V-ing.

Các động từ đó như: love, like,dislike, enjoy, fancy, hate, imagine, regret, mind, admit, involve, deny,avoid….

Chủ động: S + V + O1+ Ving + O2

Hương Thảo

Bạn đang đọc nội dung bài viết Câu Bị Động Trong Tiếng Nhật Và Cấu Trúc Tương Đương Trong Tiếng Việt / 2023 trên website Comforttinhdauthom.com. Hy vọng một phần nào đó những thông tin mà chúng tôi đã cung cấp là rất hữu ích với bạn. Nếu nội dung bài viết hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!